Diversiteit, wat betekent dat voor mij?

Mr. Nebahat Albayrak

In mijn carrière ben ik niet op noemenswaardige tegenslagen of vooroordelen gestuit wat betreft mijn etnische achtergrond of sexe. Ik heb mij nooit extra hoeven bewijzen en kon mijn keuzes weloverwogen maken. Mijn ouders hebben mij altijd gestimuleerd om te studeren en financieel onafhankelijk te zijn. Een stimulerende thuisomgeving is een belangrijke impuls voor ontwikkelen en studeren en daarmee het behalen van ambities, ongeacht sexe en/of (etnische) achtergrond.

Kort geleden nam ik het boek “De stand van de advocatuur” in ontvangst. Een van de dingen die mij opvielen, was de passage waarin wordt gesteld dat de advocatuur feminiseert. Eigenlijk is dit onzin. Het feit dat het percentage vrouwen binnen de advocatuur richting de 50% gaat is geen feminisering, maar een normalisering, immers een afspiegeling van de samenleving. Wat mij daarnaast opviel, is dat het percentage van 50% niet wordt gehaald in de aantallen vennoten. Blijkbaar is het als vrouw moeilijk om zo’n positie te verwerven. De vraag is waar dit aan ligt. Ligt dit aan de houding van mannen, die graag “mensen zoals zij zelf” naast zich zien? Ligt dit aan het feit dat vrouwen er soms voor kiezen parttime te werken? Of ligt het eraan dat vrouwen zich als een “self fulfilling prophecy” volgens de statistieken gaan gedragen?

Ik ben van mening dat vrouwen niet een keuze moeten hoeven maken tussen gezin en carrière. Gelukkig zie ik steeds meer dat in mijn generatie en de jongere generatie bijvoorbeeld zorgtaken worden gedeeld tussen man en vrouw en dat vrouwen als gelijkwaardig worden beschouwd. We moeten af van clichés en statistieken, waarin staat hoeveel vrouwen er al dan niet betaald werk doen dan wel parttime werken. Vrouwen moeten vooral die keuzes maken waar zij gelukkig van worden, of dit nu betekent dat zij niet werken, parttime werken of fulltime en zo hun ambities willen waarmaken.

Natuurlijk zijn er verschillen tussen vrouwen en mannen. Mijn ervaring is, dat mannen sneller de neiging hebben te veronderstellen dat zij een bepaalde baan aankunnen, terwijl vrouwen zijn zich bescheidener opstellen en uitgaan van hun beperkingen. Vrouwen moeten assertiever zijn, bijvoorbeeld bij sollicitatiegesprekken en onderhandelingen in beloning. Men hoeft niet perse een bepaalde cursus te hebben gevolgd om ergens goed in te zijn, veelal is ‘training on the job’ waardevoller.

De sfeer en de prestaties worden binnen een kantoor voor een groot deel bepaald door de omgang met collega’s en cliënten. Met een divers team vergroot je de innovatiekracht en creativiteit. Een goede mix tussen mannen en vrouwen, ook in de top, verhoogt de kwaliteit van een organisatie. Hiervoor is een cultuurverandering nodig. Het mag niet zo zijn dat alleen de vrouw zich moet aanpassen aan de heersende cultuur, ook de mannen binnen een organisatie zullen zich moeten aanpassen. Dit is echter een subtiel proces dat tijd kost.

Terug naar de advocatuur. Ik heb geconstateerd dat er tal van initiatieven zijn ontwikkeld om diversiteit te bevorderen binnen de advocatuur. De Orde laat zich niet onbetuigd door middel van de Commissie Diversiteit. Daarnaast hebben inmiddels meer dan twintig grote advocatenkantoren de intentieverklaring “Diversiteit binnen de advocatuur” ondertekend en wordt jaarlijks de Sonja Boekmanprijs uitgereikt. Goede initiatieven, maar we zijn er nog niet.

Ook binnen het rijk is diversiteit een prioriteit; de overheid streeft naar een evenwichtige samenstelling van haar personeelsbestand. De kabinetsdoelstelling in 2008 luidt dat in 2011 30% van de nieuwe instroom in topfuncties en 50% van de overige functielagen binnen de publieke sector uit vrouwen moet bestaan. Het aandeel van allochtonen in het personeelsbestand van de publieke sector moet in 2011 met 50% zijn toegenomen ten opzichte van 2007.

Nebahat Albayrak
Staatssecretaris van Justitie